Bài 1: 15 năm và những đơn kiện vượt cấp1
Trước bức xúc của dân, năm 2002, UBND huyện Yên Khánh đã tiến hành đền bù 1 lần nhưng chỉ một số hộ có đơn khiếu kiện năm 2000 nằm trong diện được cấp đất tạm thời theo giá đất năm 2002. Theo đó, loại 1 là 18 triệu đồng/80m2/thổ (ven Quốc lộ 10), loại 2 là 14 triệu đồng/50m2 (trung tâm chợ Yên Ninh), loại 3 là 10 - 12 triệu đồng/80m2(từ Quốc lộ 10 vào các xóm) những trường hợp còn lại chờ được xét.
Ngày 22/06/2009, Sở Tài chính Ninh Bình có Văn bản số 547/STC-GCS về việc giải quyết dứt điểm tồn tại liên quan đến việc giải phóng mặt bằng mở rộng Quốc lộ 10, đoạn qua thị trấn Yên Ninh. Tiếp đó, ngày 23/07/2009, UBND tỉnh Ninh Bình có Công văn số 674/UBND-VP4 giao UBND huyện Yên Khánh giải quyết dứt điểm tồn tại trên. Quyết định nêu rõ: Căn cứ vào các quy định của Nhà nước và áp dụng giá đất năm 2009 để có quy trình đền bù về đất đai cũng như tài sản công bằng cho các hộ dân.
Tuy nhiên, theo phản ánh của các hộ dân thì công văn số 03/TB-HĐ của Hội đồng đền bù giải phóng mặt bằng huyện do ông Nguyễn Trọng Mỳ, Phó chủ tịch Hội đồng ký ngày 16/10/2009 có sự bất nhất với Quyết định 674 của tỉnh. Quyết định 674 của tỉnh chỉ rõ, những hộ đã được giao đất năm 2002 thì đối trừ với số tiền của diện tích đất đã cấp theo giá đất năm 2009, tức chỉ những hộ đã có đất năm 2002 mới bị đối trừ, nhưng trong công văn của huyện Yên Khánh thì ngoài đối trừ diện tích đất đã cấp năm 2002 còn đối trừ cả diện tích đất đã cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất năm 1997.
Theo phản ánh của ông Đinh Đức Trọng, năm 1995, gia đình ông bị thu hồi 65m2 đất và 47m2 nhà. Tổng số tiền đền bù là 193 triệu đồng nhưng huyện lại đối trừ đất và chỉ đền bù 83 triệu đồng bằng 47m2 nhà. Nhiều hộ đến giờ còn chưa có tên trong diện đền bù mặc dù đã có biên bản kiểm kê tài sản như gia đình ông Nguyễn Đức Trọng bị thu hồi 65m2 đất, gia đình bà Lâm Thị Tứ bị thu hồi 72,5m2 đất.
Phóng viên báo Kinh tế nông thôn đã mang những thắc mắc của người dân tới UBND huyện Yên Khánh, ông Đỗ Văn Dung, Phó chủ tịch UBND huyện Yên Khánh cho hay: “Sau khi dân khiếu nại chúng tôi đã tiến hành giải quyết 1 lần vào năm 2002. Những hộ bị tháo dỡ tùy vào đất bị thu hồi mà được cấp thổ mới nhưng huyện chưa thu khoản nào và hầu như 239 hộ bị giải tỏa năm 1995 đã giải quyết gần hết, chỉ vài hộ chưa đồng ý”.
Trả lời câu hỏi của phóng viên: Tại sao 15 năm trôi qua sự việc vẫn gần như “dậm chân tại chỗ” và căn cứ vào đâu để đối trừ, biên bản đối trừ ở đâu mà dân vẫn khiếu kiện, ông Dung lý giải: “Việc giải quyết căn cứ theo tờ bản đồ năm 1984, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất năm 1997 và biên bản tháo dỡ năm 1995 để đền bù. Sau khi đối trừ xong, các hộ chưa đồng ý là do huyện chưa có tiền trả cho dân”.
Trong khi đó, Chánh văn phòng UBND huyện Yên Khánh, ông Phạm Ngọc Quý lại cho rằng: “Huyện đã tổ chức nhiều cuộc họp với sự có mặt của ngành chức năng để bàn về phương án đền bù cho dân và quan điểm của huyện là sẵn sàng bỏ tiền ra để đền bù”.
Câu chuyện đền bù ở Yên Ninh vẫn chưa có hồi kết. Đề nghị UBND tỉnh Ninh Bình, huyện Yên Khánh sớm giải quyết dứt điểm.
Thành Vinh - Anh Tài