Mùa thi, mùa hội làng

Thôn Linh Khê nằm bên dòng sông Kinh Thầy thơ mộng, lâu nay vẫn được nhiều người biết đến với tên gọi trìu mến: làng khoa bảng bởi thôn có nhiều tấm gương đỗ đạt cao. Cả thôn có 300 hộ (1.000 khẩu) nhưng có đến 2 tiến sỹ, 10 thạc sỹ, gần 90 giáo viên các cấp học và có trên 190 cử nhân...

Theo ông Đỗ Minh Hoàng, Phó chủ tịch Hội Khuyến học xã Thanh Quang, năm nào xã cũng có trên 20 em đỗ đại học, cao đẳng, trong đó thôn Linh Khê chiếm phần lớn. Mặc dù nhiều gia đình có hoàn cảnh khó khăn nhưng các em luôn cố gắng học tập, vươn lên đạt thành tích cao như gia đình anh Nguyễn Văn Hiệp, chị Trần Thị Xuân... Nói rồi, ông mở sổ thống kê số lượng con em trong xã đỗ đạt thời gian qua, hồ hởi khoe: “Năm nào cũng có cháu đỗ đạt vào những trường tốp trên như Đại học Bách khoa, Đại học Kinh tế Quốc dân, Đại học Giao thông Vận tải... Hằng năm, cứ đến ngày tựu trường, các dòng họ lại tổ chức trao phần thưởng động viên, khích lệ cho những cháu đỗ đạt”.

Dòng họ Nguyễn thôn Linh Khê những năm qua được biết đến với thành tích nhiều người đỗ đạt nhất. Cả họ luôn tự hào vì chỉ có 90 hộ (400 khẩu), nhưng có tiến sĩ tốt nghiệp tại Nhật Bản là chị Nguyễn Thị Thu Hoài, ngoài ra còn có 6 thạc sỹ và gần 90 cử nhân... Những năm qua, phong trào khuyến học, khuyến tài luôn được dòng họ này quan tâm. Theo ông Nguyễn Văn Thật, Trưởng ban khuyến học, khuyến tài dòng họ Nguyễn, nhằm tạo điều kiện hỗ trợ con em vươn lên trong học tập, năm 1999, Chi hội khuyến học dòng họ Nguyễn đã được thành lập trên cơ sở thống nhất giữa các gia đình. Hàng năm, vào ngày giỗ tổ, Chi hội vận động các gia đình đóng quỹ khuyến học với mức tối đa 5.000 đồng /gia đình. Nhờ vậy, phong trào học tập ngày càng được quan tâm và đạt hiệu quả cao. Hằng năm, vào dịp tựu trường, dòng họ lại như ngày hội bởi có nhiều người con đỗ đạt. ông Thật tự hào: “Năm nào chúng tôi cũng tổ chức trao phần thưởng cho các cháu có thành tích học tập cao như đỗ đại học, cao đẳng, đạt học sinh giỏi cấp huyện, tỉnh. Dù giá trị món quà không lớn nhưng rất ý nghĩa bởi thể hiện được sự quan tâm của cả dòng họ tới phong trào học tập của con cháu”.

Quỹ khuyến học bội chi

Ông Hoàng chụp ảnh lưu niệm với những cháu đõ đại học, cao đẳng thôn Linh Khê.

Dòng họ Nguyễn đã thảo ra quy ước đánh giá tiêu chuẩn Gia đình hiếu học cho mỗi gia đình trong từng năm. Điển hình là gia đình ông Nguyễn Văn Thật. Từng là giáo viên Trường Trung cấp cơ điện Chí Linh (nay là Trường Cao đẳng Công nghiệp Sao Đỏ), hiện ông Thật đã nghỉ hưu. Gia đình ông luôn gương mẫu đi đầu trong việc xây dựng ý thức học tập cho các con, nghiêm chỉnh chấp hành chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Ông có 3 con thì người con cả đã tốt nghiệp Đại học Kinh tế Quốc dân, hiện đang công tác tại Ngân hàng Chính sách Xã hội tỉnh. Con trai thứ hai hiện đang theo học tại Trường Cao đẳng Kinh tế ở Bắc Giang. Con trai út Nguyễn Tuấn Đạt vừa tốt nghiệp Trường Đại học Bách khoa Hà Nội và được cử đi học tiếp thạc sỹ tại Pháp. Không chỉ có họ Nguyễn, dòng họ Trần cũng được đánh giá là có số người đỗ đạt cao.

Ông Hoàng cho biết, Hội Khuyến học xã Thanh Quang được thành lập từ năm 2002. Hội ra đời đã khơi dậy phong trào giáo dục, thực hiện mục tiêu nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài. Từ khi được thành lập đến nay, dưới sự lãnh đạo của Đảng và các cấp chính quyền, sự phối hợp của các cơ quan ban ngành và các dòng họ nên công tác khuyến học, khuyến tài của địa phương đã phát triển nhanh chóng, hoạt động có hiệu quả. Xã hiện có 9 chi hội khuyến học dòng họ, 23 chi hội tại các thôn xóm với tổng số quỹ lên tới trên 80 triệu đồng.

Minh Quốc