Bà Khải trong ngôi nhà tồi tàn của mình.

Đến xã Quang Minh, hỏi ông Sơn “mù”, ai cũng có thể chỉ đường cặn kẽ. Họ giải thích một cách đơn giản bởi ông là “người nổi tiếng”. Nhưng sự “nổi tiếng” của ông đã khiến nhiều người khổ sở, đặc biệt là người vợ duy nhất được luật pháp thừa nhận.

40 năm nuốt đắng

Ngôi nhà ba gian nghèo nàn nằm lọt thỏm giữa con ngõ nhỏ, hai bên đều là những ngôi nhà hai tầng khang trang. Trước sân, một người đàn bà gày gò đang nhặt những thanh củi gom lại thành bó rồi lê bước nặng nhọc kéo vào hiên nhà, khuôn mặt não nề, đăm chiêu. Một người phụ nữ trạc 23 - 24 tuổi, tự xưng là con dâu, từ trong nhà bước ra nói: “Anh tìm bố em à! Bố em đi biền biệt hơn 1 tháng nay chưa thấy về, nhà chỉ còn mẹ cả”.

Mẹ cả chính là bà Nguyễn Thị Khải, người vợ hợp pháp của ông Sơn. Năm nay bà mới hơn 60 tuổi nhưng cái dáng tiều tuỵ khiến chúng tôi nghĩ bà già hơn tuổi rất nhiều. Trong căn phòng nghèo nàn, bà Khải kể cho chúng tôi nghe về cuộc đời mình.

Bà sinh ra trong một gia đình nghèo khó. Khi chưa kịp cất tiếng khóc chào đời, người cha đã vĩnh viễn ra đi, lên 7 tuổi, mẹ bà cũng từ giã cõi đời vì căn bệnh hiểm nghèo. Bà phải sống vật vờ ở góc chợ để xin ăn, được một thời gian thì người chú ruột đem về nhà nuôi. Năm 1964, khi bà vừa tròn hai mươi tuổi, một chàng trai có thân hình vạm vỡ nhưng bị hỏng một mắt đến tìm hiểu, chính là ông Sơn bây giờ. “Nghĩ mình xuất thân con nhà nghèo hèn, chẳng dám mơ xa nên chỉ thời gian ngắn, tôi chấp nhận lấy ông ấy”, bà Khải nói.

Lấy chồng, nghĩ rằng sẽ có chỗ dựa nhưng bà đã vỡ mộng. ông Sơn tuy nghèo nhưng vốn là người khéo léo, đa tình. Trong một chuyến buôn trâu trở về, ông dẫn theo cô gái trẻ. ông Sơn bảo đã yêu cô ta và nằng nặc đòi bà mang sính lễ sang làng bên xin về làm vợ lẽ. “Lúc đó lòng tôi rối bời, ăn ngủ không yên. Trước nay, chỉ có mẹ mang lễ hỏi cưới cho con chứ chưa ai đi hỏi vợ cho chồng”, bà Khải nói, hai dòng lệ tuôn trào. Đau đớn lắm, nhưng rồi bà cũng nguôi ngoai trước sự hiện diện của “bà hai” trong nhà mình. Dạo ấy, người làng đều nghĩ hai người đàn bà cùng sống chung trong một mái nhà thế nào cũng xảy ra xung đột. Nhưng thật lạ, gần 40 năm, họ chưa giận nhau một lần...

Lấy “bà hai” được một thời gian, ông Sơn lại đi làm ăn xa. Rồi một ngày nọ, ông dắt theo một cô gái khác và tự giới thiệu đó là bà vợ thứ ba. Thêm một lần nữa, bà Khải chết đứng người. Người con gái này nghe đâu là nữ sinh Hà Nội, dính phải “bùa yêu” của ông Sơn từ lần gặp đầu tiên. Tuy nhiên, chung sống được một thời gian, cô gái thấy cảnh nghèo khổ đã bỏ về thành phố.

Không dừng lại ở đó, ông Sơn ngày càng trở nên mạnh bạo trong việc tán tỉnh những cô gái và trong số đó có không dưới 8 người phụ nữ chịu làm vợ ông. Dù tình yêu ngắn hay dài thì hầu như những người phụ nữ ông yêu đều kịp để lại “sản phẩm”. Đến nay, ông có 27 đứa con. Bà Khải bảo mỗi lần nghe chồng mình có thêm vợ, lòng bà lại đau nhói. Bà càng khổ tâm hơn khi người vợ thứ 11mà ông Sơn gặp vài năm trước chỉ bằng tuổi con gái mình.

Dường như hơn 40 năm, ông Sơn chỉ có một “nhiệm vụ” tạo ra những đứa con, còn việc nuôi dưỡng đều trút lên vai bà. Lòng người mẹ này đã không ít lần nuốt nước mắt vào lòng, bất lực nhìn những đứa con thiếu ăn, “khát” chữ.

Cắn rứt vì là vợ con "người nổi tiếng”

Gần một năm nay, gia đình bà luôn bị rối loạn bởi sự ghé thăm của những vị khách lạ mặt khi cuộc đời ông Sơn được lên trang báo. Bà bảo nhiều người hiếu kỳ đến tận nơi chứng kiến dung mạo ông chồng có 11 vợ khiến bà và người thân ăn không ngon, ngủ không yên, nhà lúc nào cũng như có chuyện khiềm khích. Cũng từ khi ông Sơn “nổi tiếng”, bà Khải không dám ra đường, chỉ trừ khi có việc quan trọng. Có lẽ vì tai tiếng mà gia đình bà không được vay vốn xoá đói giảm nghèo dù đã được liệt vào diện những hộ nhèo nhất xã Quang Minh.

Song có lẽ nỗi khổ tâm nhất của bà là từ khi chuyện gia đình bị phơi bày, những người con bỗng trở nên tự ti. Trong lúc bà Khải và các con đang cắn rứt vì người chồng, người cha của mình và đối mặt với đói nghèo thì ông Sơn vẫn thản nhiên vui vẻ với những bà vợ bất hợp pháp của mình. ông vẫn lang thang nay đây, mai đó để tìm vợ. Người dân đoán già đoán non, ông lại sắp sửa “trình làng” thêm bà vợ thứ 12.

Người phụ nữ có quyền được bình đẳng với nam giới. Chính vì vậy, hành động của ông Sơn thật đáng lên án, nó như một thứ bạo hành tinh thần. Rất tiếc, những sự việc như thế, ngành chức năng hay chính quyền lại chỉ cho là việc riêng của từng gia đình mà không có sự can thiệp kịp thời để đảm bảo quyền lợi cho người phụ nữ.

Hoàng Diệp